Wat is kleurruimte?
Hoe kijkers een televisiebeeld beoordelen is sterk afhankelijk van de manier waarop kleuren worden weergegeven. Zeker sinds de opmars van HDR hebben tv's en tv-zenders daarbij grote sprongen vooruit gemaakt. En dat vertellen ze de consument graag. "Meer kleuren dankzij WCG2020". "UHD met wide color gamut". "Toont 90 procent van Rec.2020-kleurruimte". Al die kreten zeggen de gemiddelde klant weinig, maar de boodschap is duidelijk: hoe meer kleuren, hoe beter. Maar is dat ook zo, en is het verstandig om de aanschaf van een tv daarvan te laten afhangen?
Standaard op standaard
Wie zich verdiept in het begrip kleurruimte belandt al snel in een woud van standaarden die elkaar overlappen. Bij weergave in SDR (standard dynamic range) was Rec.709 de belangrijkste standaard. Deze kleurruimte bevatte zo'n 36 procent van de kleuren die het menselijk oog kan waarnemen. Moderne tv's kunnen alle kleuren binnen de Rec.709-standaard perfect weergeven. Daarom wordt bij tv's met HDR-weergave (high dynamic range) meestal de ruimere Rec.2020 standaard gebruikt. Die bevat kleuren die niet konden worden getoond op oude tv's, maar wel op nieuwe modellen. Fabrikanten doen hun best om de kleurweergave van hun tv's zo dicht mogelijk bij 100 procent van de Rec.2020 kleurruimte te krijgen.
Kleurruimte en kleurkwaliteit
Testverslagen van nieuwe televisies gaan vaak gepaard met kleurrijke grafiekjes die aangeven welk deel van de kleurruimte kan worden getoond. Dat is leuk om te weten, maar vertelt maar een klein deel van het hele verhaal. Bij kleurweergave is het namelijk zeker zo belangrijk om te weten hoe helder en natuurlijk bepaalde kleuren worden getoond. Pas dan ontstaat er een beeld van de kleurkwaliteit. Kan het rood van een brandweerwagen worden weergegeven zonder dat de kleur te verzadigd is? En hoe natuurlijk zijn de huidtinten van nieuwlezers en acteurs op het scherm? Als een tv volgens de specificaties 100 procent van de Rec.2020 kleurruimte kan weergeven, wil dat nog niet zeggen dat de kleurkwaliteit perfect is. Wat meestal ook onvoldoende wordt benadrukt is dat specificaties van kleurruimte betrekking hebben op weergave in HDR. Met uitzondering van bijvoorbeeld ESPN UHD zenden alle tv-kanalen echter nog in SDR uit. Technische data over kleurruimte zeggen daarom heel weinig over uw dagelijkse kijkervaring met een tv.
Getallen zeggen niet alles
Bij de televisietests in Totaal TV vindt u doorgaans niet veel getallen. Liever geven we een impressie van de kijkervaring onder realistische omstandigheden. Hoe ziet het beeld eruit in een donkere of lichte kamer? Hoe realistisch is de kleurweergave met en zonder HDR? Dit zijn indrukken die zich niet in getallen laten vatten, en die de consument helaas ook niet kan opdoen in een felverlichte winkel.
