Online in opmars: mislukt DAB+ na de huiskamer ook in de auto?

Amerikaans onderzoek van Edison Research laat zien hoe snel het luistergedrag in de auto verandert. Het bezit van Apple CarPlay of Android Auto steeg van 18 procent in 2019 naar 40 procent. Van de automobilisten die over een van deze systemen beschikken, gebruikt een grote meerderheid deze mogelijkheid ook daadwerkelijk.

Dat heeft gevolgen voor traditionele radio. In auto's zonder CarPlay of Android Auto gaat 62 procent van de luistertijd naar AM/FM-radio. In auto's met een van deze systemen daalt dit naar 47 procent. Streaming stijgt juist van 12 naar 20 procent en podcasts van 4 naar 5 procent. De ontwikkeling wordt nog duidelijker over langere tijd. Bij bezitters van CarPlay of Android Auto ging in 2019 slechts 14 procent van de luistertijd naar digitale audiobronnen. In 2026 is dit 36 procent. Tegelijkertijd gaat nog altijd 64 procent naar niet-digitale bronnen. Radio verliest terrein, maar verdwijnt dus zeker niet.

Nederlandse automobilist blijft trouw aan radio

Harde Nederlandse cijfers uitgesplitst naar distributievorm zijn beperkt beschikbaar. AutoTrack onderzocht in 2025 wel het luistergedrag van 1.540 automobilisten. Daarvan luistert 96 procent tijdens het rijden naar audio. Ruim 81 procent gebruikt radio via AM, FM of DAB+, 31 procent luistert online naar muziekstreamingdiensten als Spotity en 9 procent naar podcasts. Deze percentages overlappen, omdat dezelfde automobilist bijvoorbeeld zowel naar radio als Spotify kan luisteren. Een ander cijfer is minstens zo interessant: 62 procent waardeert onderbrekingen voor nieuws of verkeersinformatie. Juist actuele informatie blijft een belangrijk voordeel van lineaire radio ten opzichte van een persoonlijke afspeellijst.

Online inmiddels groter dan FM

Buiten de auto heeft online distributie inmiddels een belangrijke positie veroverd. Volgens NMO Mediatrends 2025 luistert 34 procent van de Nederlanders van 18 jaar en ouder voornamelijk via een stream in een app of website. FM volgt met 29 procent, DAB+ met 19 procent, kabel met 14 procent en overige distributievormen met 3 procent.

Daarbij is een belangrijke nuance noodzakelijk. Een deel van die 34 procent bestaat gewoon uit lineaire radio die via internet wordt beluisterd. Wie NPO Radio 2 of Radio 538 via een app beluistert - verruilt FM of DAB+ voor IP - maar stapt niet automatisch over van radio naar Spotify. Twee ontwikkelingen lopen hierdoor door elkaar: bamelijk verandering van distributietechniek en verandering van luistergedrag.

DAB+ zit in vrijwel iedere nieuwe auto

Van een mislukking van DAB+ in de auto kan voorlopig niet worden gesproken. Europese regelgeving bepaalt dat autoradio's in nieuwe personenauto's die sinds eind 2020 in de Europese Unie (EU) op de markt worden gebracht digitale radio via de ether – DAB+ dus - moeten kunnen ontvangen. In 2024 had volgens cijfers van JATO en WorldDAB 99 procent van de in Nederland verkochte nieuwe auto's standaard DAB aan boord. Europees lag dit percentage op 97 procent. Volgens een door het CBS uitgevoerd onderzoek beschikte in 2025 daarnaast 34,1 procent van de Nederlanders thuis en/of in de auto over een DAB+ ontvanger, tegenover 32 procent een jaar eerder. Ook aan de aanbodkant is van afbouw geen sprake. In 2025 werden opnieuw commerciële DAB+-vergunningen geveild. Daarnaast is het aantal radiozenders regionaal gestegen door de komst van 57 allotments die door lokale publieke en commerciële omroepen gebruikt kunnen worden. Van de ruim 900 beschikbare plekken zijn er nog honderden ongebruikt. Radiozenders kunnen onder geldende voorwaarden nog steeds een uitzendvergunning bij Rijksinspectie Digitale Infrastructuur (RDI) aanvragen.

FM blijft in elk geval tot 2035

Ook FM verdwijnt voorlopig niet. De landelijke commerciële vergunningen die in 2023 zijn geveild lopen tot 2035 en koppelen FM aan DAB+. De Rijksoverheid heeft nadrukkelijk aangegeven dat een eventuele verplichte uitfasering van landelijke commerciële FM-radio pas daarna aan de orde kan komen. Ook Europees speelt FM nog een grote rol. Een onderzoek van de EBU uit april 2026 concludeert dat FM in 28 van de 31 onderzochte markten nog altijd de grootste distributievorm voor radio is. In Zwitserland wordt bijvoorbeeld het eerdere uitschakelen van FM ten behoeve van DAB+ teruggedraaid. Hierdoor keert FM dan ook weer terug voor een deel van de Zwitserse radiozenders.

Internet vervangt ether niet zomaar

Grotere en onbeperkte databundels maken internetradio aantrekkelijker, maar mobiele techniek kent beperkingen. Nederlandse mobiele providers moeten in iedere gemeente minimaal 98 procent van het relevante grondgebied buitenshuis van dekking voorzien. In 2026 geldt daarbij een minimale downloadsnelheid van 10 Mbit/s. Dat betekent niet dat een livestream onderweg altijd zonder onderbrekingen werkt. Onderzoek van BBC en EBU naar radio in auto’s met een koppeling aan internet – zogenaamde connected cars - laat zien dat audiostreams uit kleine onderdelen bestaan. Wanneer zo'n onderdeel door bijvoorbeeld verminderde dekking of netwerkdrukte niet op tijd binnenkomt en de buffer leegloopt, kan het geluid wegvallen. Een grotere buffer verkleint dat risico maar vergroot tegelijkertijd de vertraging ten opzichte van de live uitzending. Dit is weliswaar bij radio minder erg dan bij televisie maar wordt door luisteraars van nieuws- en sportuitzendingen vaak wel als hinderlijk beschouwd. Ook bij muziekradio kan bijvoorbeeld bij een telefonisch item zoals een belspel dit tot ergernis leiden.

Daar komt een fundamenteel technisch verschil bij. Eén FM of DAB+ zender kan tegelijkertijd honderdduizenden ontvangers bedienen. Bij reguliere internetstreaming krijgt iedere luisteraar afzonderlijk een stream via het mobiele netwerk. Broadcast blijft daardoor efficiënt voor massadistributie. Dat radio ook voor crisiscommunicatie relevant blijft, blijkt uit het advies van de Rijksoverheid om een batterij- of opwindradio in het noodpakket te bewaren.

Hybride radio waarschijnlijkste toekomst

De toekomst lijkt daarom eerder hybride dan volledig online. De EBU adviseert radiozenders DAB+ te combineren met online. Broadcast levert het lineaire programma efficiënt en zonder databundel. Los van het online luisteren, kan internet bij etherradio logo's, programma-informatie, interactieve mogelijkheden en personalisatie kan toevoegen. In een groeiend aantal auto’s heeft het multimediasysteem ook een extra toepassing dat als het DAB+ signaal te zwak is en het signaal instabiel wordt het systeem automatisch omschakelt naar online om ongestoord verder te kunnen luisteren.

DAB+ mislukt daarmee niet in de auto maar krijgt mogelijk een andere rol dan ooit werd voorzien. In plaats van alleen de digitale opvolger van FM wordt DAB+ een belangrijke schakel binnen hybride radio. De belangrijkere vraag voor radiostations is daarom misschien vooral of de automobilist in 2030 nog als eerste op radio drukt of opent hij Spotify, een podcast of een andere audio-app?