Wat is netneutraliteit?
Het begrip netneutraliteit werd in 2003 voor het eerst gebruikt door een Amerikaanse hoogleraar. Deze waarschuwde dat providers teveel macht zouden krijgen als ze zelf mochten bepalen welk internetverkeer voorrang krijgt. Nederland liep internationaal voorop en was in 2012 één van de eerste landen die netneutraliteit vastlegde in de Telecomwet. Maar wat betekent netneutraliteit in de praktijk en waarom is het zo belangrijk?
Alle data gelijk
Netneutraliteit houdt in dat internetproviders al het dataverkeer gelijk moeten behandelen. Het maakt niet uit of een gebruiker een filmpje kijkt op YouTube, een e-mail verstuurt of een website van een kleine ondernemer bezoekt: de provider mag geen onderscheid maken en bepaalde diensten niet sneller, langzamer of tegen andere voorwaarden aanbieden dan andere. De gedachte erachter is simpel: het internet moet voor iedereen gelijk toegankelijk zijn. Zonder netneutraliteit zou een provider de streamingdienst van een concurrent kunnen vertragen, of extra geld kunnen vragen om bepaalde sites sneller te laden. Sinds 30 april 2016 geldt netneutraliteit in de hele Europese Unie. Een Europese Verordening schrijft voor dat alle internetaanbieders het verkeer gelijk en zonder discriminatie moeten behandelen. Providers mogen websites of diensten dus niet zonder goede reden blokkeren of vertragen.
Verboden te neuzen
Netneutraliteit beschermt de internetgebruiker op verschillende manieren. Iedereen heeft vrije toegang tot het volledige internet, zonder dat een provider bepaalt wat iemand wel of niet mag bekijken. De gebruiker is vrij om zelf te kiezen welke diensten, apps en websites deze gebruikt. Kleine aanbieders krijgen hierdoor online dezelfde kansen als grote bedrijven, wat zorgt voor meer concurrentie en innovatie. De gebruiker betaalt niet extra voor toegang tot specifieke diensten of websites. Ook mag de internetaanbieder de data die een gebruiker binnenhaalt of verstuurt niet inhoudelijk bestuderen, bijvoorbeeld om op zoek te gaan naar klanten die een illegale IPTV-dienst gebruiken.
Toezichthouder
In Nederland is de Autoriteit Consument & Markt verantwoordelijk voor het toezicht op netneutraliteit. De ACM controleert of providers zich aan de regels houden en publiceert hier jaarlijks een verslag over. Wie vermoedt dat een internetaanbieder de regels overtreedt, kan dat bij de ACM melden. Op Europees niveau werkt de ACM samen met toezichthouder BEREC om de naleving in alle lidstaten te bewaken. Netneutraliteit lijkt misschien een technisch onderwerp, maar het raakt iedereen die online is en garandeert een open, eerlijk en vrij toegankelijk internet.
