KPN juicht eerder dan Ziggo: het voordeel van glasvezel?
Stel je voor: de buren barsten al in gejuich uit terwijl bij jou de spits de bal nog niet eens heeft aangenomen. Die "juichvertraging" wordt tijdens dit WK pijnlijk zichtbaar, en de manier waarop je tv kijkt blijkt allesbepalend. Opvallend genoeg trekt KPN aan het langste eind. Maar is glasvezel daar nu echt de oorzaak van?
Champagne om een paar seconden
Voorheen was Ziggo sneller, maar inmiddels loopt KPN een paar seconden voor. Dat dit is veranderd, komt waarschijnlijk door een combinatie van factoren. KPN heeft aan zijn kant aanpassingen doorgevoerd, terwijl Ziggo vorig jaar de aanvoer wijzigde: de techniek verhuisde naar de cloud, en juist die stap zorgt voor extra vertraging. Gelijktijdig schakelde Ziggo acht frequenties uit die voor DVB-C werden gebruikt. Om de zenders binnen de beperktere ruimte toch in (vrijwel) gelijke beeldkwaliteit aan te bieden, stapte Ziggo over op een nieuwe verbeterde techniek. Het is zeer aannemelijk dat deze stap eveneens tot een extra vertraging heeft geleid.
De nieuwste tv-ontvanger van KPN is bovendien weer een paar seconden sneller dan de vorige, en bij providers gaat de champagne open zodra je iets sneller bent dan de concurrent.
Multicast versus unicast
De kern van het verhaal zit in de verspreidingstechniek. Traditionele tv gaat veelal via multicast: één signaal dat gelijktijdig naar alle kijkers wordt gestuurd, over een gereserveerde deel binnen het netwerk. Deze zeg maar rijstrook is er niet voor reguliere internetstreams. Streaming-apps werken namelijk via unicast, waarbij elk apparaat een eigen, losse stroom datapakketjes ontvangt. Die pakketjes moeten zelfstandig hun weg vinden over het soms onvoorspelbare internet, en raken regelmatig zoek. Het gevolg: extra buffertijd en dus extra vertraging.
Juist hier maakt KPN het verschil. De provider is een van de weinige IPTV-aanbieders die multicast inzet voor de belangrijkste tv-zenders, terwijl de concurrentie dat niet doet. Daardoor is KPN fors sneller dan de IPTV-decoder Next Mini van Ziggo, die voor diezelfde zenders op unicast leunt. Net als de tv-decoders van Odido en DELTA.
Eigen test: de rangorde
Uit eigen metingen van Totaal TV blijkt de hiërarchie glashelder. Snelste is de KPN TV+ Soundbox, met de KPN TV+ decoder op één tot twee seconden achterstand. Daarna volgt Ziggo via DVB-C, met de Mediabox Next of de televisie zelf (nagenoeg gelijk) op zo'n drie seconden. Digitenne komt daarna met vier tot zes seconden vertraging, gevolgd door Ziggo via de IPTV Next Mini met liefst dertien tot vijftien seconden. Hekkensluiter is het kijken via apps op tv, mediaspeler of mobiel, waar de vertraging kan oplopen tot veertig seconden.
Dat de Soundbox nipt voor de reguliere TV+-decoder eindigt, laat zich verklaren door nieuwere en snellere hardware. De Soundbox draait bovendien op een nieuwere versie van Android TV, wat het verschil net iets groter maakt.
Odido en DELTA konden in deze meting niet worden meegenomen, omdat de benodigde streams niet beschikbaar waren. De verwachting is dat hun vertraging in de buurt van de Next Mini van Ziggo uitkomt, aangezien ook deze providers gebruikmaken van unicast.
Glasvezel als doorslaggevende factor?
Geeft glasvezel KPN nu echt de doorslag? Deels. De multicast-techniek bepaalt de basis, maar de stabiele (symmetrische) glasvezelverbinding met vooral een lagere reactiesnelheid (latency) helpt KPN net die paar seconden te winnen. Wie écht eerder wil juichen dan de buren, weet inmiddels waar de winst zit: traditionele tv en slimme multicast verslaan unicast-streaming met overtuiging. Dat laatste is vooral goed zichtbaar bij streamingapps die via televisie, mediaspeler en mobiele apparaten worden gebruikt.
De vertraging bij de KPN TV+ app, Ziggo GO maar bijvoorbeeld ook NLZIET is meer dan via tv-decoders van providers, en kan in enkele gevallen oplopen tot richting de 40 seconden. NLZIET test op dit moment een veel snellere unicast-verbinding waarbij het beeldverschil wordt teruggebracht naar zo’n 10 seconden. Het nadeel is wel dat bij een onstabiele internetverbinding het beeld sneller gaat haperen omdat de stream kan gaan bufferen.
